Η δυσλεξία δεν είναι αποτέλεσμα της έλλειψης κινήτρων, αισθητηριακής βλάβης, ανεπάρκειας σε μορφωτικές ή περιβαλλοντικές ευκαιρίες, ή άλλες περιορισμένες συνθήκες, αλλά μπορεί να εμφανιστεί μαζί με αυτές τις συνθήκες. Παρόλο που η δυσλεξία διαρκεί όσο και η ζωή, τα άτομα με δυσλεξία συχνά ανταποκρίνονται με επιτυχία στην έγκαιρη και κατάλληλη παρέμβαση.

Με ποια συμπτώματα γίνεται αντιληπτή;

Η Δυσλεξία είναι γνωστή πάνω από 100 χρόνια και  επηρεάζει τη ζωή εκατομμυρίων παιδιών και ενηλίκων σε όλο τον κόσμο, με σοβαρές εκπαιδευτικές, ψυχολογικές και κοινωνικές συνέπειες. Η Δυσλεξία εμφανίζεται στα αγόρια σε αναλογία 4:1 σε σχέση με τα κορίτσια. Εκδηλώνεται τα πρώτα χρόνια φοίτησης στο δημοτικό σχολείο ως μια απροσδόκητη αποτυχία ή πολύ χαμηλή επίδοση στην ανάγνωση και τη γραφή, που δε δικαιολογεί η ηλικία, οι εκπαιδευτικές ευκαιρίες και το νοητικό επίπεδο του παιδιού.Ένα άτομο με Δυσλεξία αντιμετωπίζει πάντα δυσκολίες στον γραπτό λόγο, τη γραφή, σοβαρές δυσκολίες στην ορθογραφία, αργοπορία στην εκμάθηση της ανάγνωσης.

Αντιμετωπίζει συχνά δυσκολίες στα μαθηματικά, ειδικά στην αφομοίωση συμβόλων και μορφών όπως οι πίνακες πολλαπλασιασμού, δυσκολίες στη βραχύχρονη μνήμη και οργάνωση, την παρακολούθηση οδηγιών και αλληλουχιών, την κατανόηση γραπτών κειμένων.

Αντιμετωπίζει μερικές φορές δυσκολίες στον προφορικό λόγο, τον χωροχρονικό προσανατολισμό, τη διάκριση δεξί-αριστερό.

Οι δυσκολίες αυτές, ποιοτικά και ποσοτικά,  ποικίλουν από άτομο σε άτομο με τα συμπτώματα να διαφοροποιούνται ανάλογα με την ηλικία του.

Πώς προσεγγίζουμε αυτές τις δυσκολίες στα κέντρα ikid;

Το πρόγραμμα ikid αναλύει τη ρίζα του προβλήματος και αναπτύσσει τις γνωστικές δεξιότητες που είναι υπεύθυνες για τη σωστή ανάγνωση, γραφή και μαθηματικά όπως και για την μετέπειτα ακαδημαϊκή εκπαίδευση του παιδιού.

Τί και ποιές είναι αυτές οι γνωστικές δεξιότητες;

Οι γνωστικές δεξιότητες είναι υπεύθυνες για την επεξεργασία και αφομοίωση κάθε είδους πληροφορίας που λαμβάνουμε.
Στις βασικές γνωστικές δεξιότητες περιλαμβάνονται η ακουστική επεξεργασία,  η οπτική επεξεργασία, η μακροπρόθεσμη μνήμη, η λογική, η βραχυπρόθεσμη μνήμη, ή προσοχή και η ταχύτητα επεξεργασίας.

Στο σχεδιάγραμμα παρακάτω φαίνεται καθαρά πως λειτουργεί ο μηχανισμός μάθησης του εγκεφάλου μας.

Όλες οι πληροφορίες επεξεργάζονται αυτόματα από τις δεξιότητες ακούσιας επεξεργασίας του εγκεφάλου(με μπλε). Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι γνωστή ο εγκέφαλος την επεξεργάζεται και απλά την αποθηκεύει. Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι νέα χρειάζεται βαθύτερη επεξεργασία (πορτοκαλί δεξιότητες) ώστε να γίνει κατανοητή και να αποθηκευτεί. Εάν κάποιο από αυτά τα “γρανάζια” υστερεί τότε η επεξεργασία και κατ΄επέκταση η γνώση είναι πιο δύσκολο να επιτευχθεί.

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Εξατομικευμένη προσέγγιση προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε παιδιού, Εντοπισμός με ακρίβεια των αδυναμιών των γνωστικών  δεξιοτήτων που προκαλούν μαθησιακές δυσκολίες

Στόχος του προγράμματος
Εξειδικευμένες ασκήσεις που στοχεύουν στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων, μόνιμα αποτελέσματα καθώς τα προβλήματα αντιμετωπίζονται σε βάθος.

Το άρθρο Δυσλεξία εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Η πρώιμη παρέμβαση είναι μια σειρά συγχρονισμένων θεραπειών, οι οποίες παρέχονται από ειδικούς και εστιάζουν στο να αποτρέψουν και να κατευνάσουν αναπτυξιακά προβλήματα τα οποία μπορεί να αναπτύξει ένα παιδί σε πολύ μικρές ηλικίες (ακόμα και μετά την γέννησή του). Στην ουσία όμως, πως μια τέτοια διαδικασία θα ωφελούσε το παιδί μου; Τι θα πρέπει να γνωρίζω σαν γονιός και ποια τα είδη της Πρώιμης Παρέμβασης;

Όλες οι απαντήσεις αναλυτικά παρακάτω: 

Και πώς μπορεί η Πρώιμη Παρέμβαση να βοηθήσει το παιδί μου;

Η Πρώιμη παρέμβαση συχνά εστιάζει σε τέσσερα βασικά στοιχεία της ανάπτυξης του παιδιού, τη γνωστική, την σωματική, την συμπεριφορική και κοινωνική, αλλά και την συμπεριφορική του ανάπτυξη. Αυτό γίνεται γιατί αυτοί οι τέσσερις τομείς είναι πρωταρχικοί παράγοντες για την φυσιολογική ανάπτυξη ενός παιδιού.

• Αρχικά, η γνωστική ανάπτυξη αφορά την απόκτηση δεξιοτήτων προφορικού λόγου και γλώσσας, καθώς και την ικανότητα ανάγνωσης και γραφής.

Οι αριθμητικές δεξιότητες και η γνώση της λογικής επίλυσης προβλημάτων αποτελούν επίσης μέρος της γνωστικής ανάπτυξης ενός παιδιού.

Η γνωστική ανάπτυξη συνδέεται σημαντικά με τα ακαδημαϊκά επιτεύγματα και την ικανότητα του παιδιού να εισέλθει στην αγορά εργασίας, αργότερα στη ζωή του.

Η έγκαιρη πρόσβαση στην Πρώιμη Παρέμβαση μπορεί να βοηθήσει το παιδί στις επιδόσεις του σε διαγωνίσματα και σχολικά επιτεύγματα, σε ευκαιρίες τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, αλλά και  στην εύρεση εργασίας όταν τελειώσει το σχολείο.

• Η σωματική ανάπτυξη μπορεί εξίσου να επηρεαστεί θετικά από την Πρώιμη Παρέμβαση. Συγκεκριμένα, στην περίπτωση αυτή αναφερόμαστε στη σωματική υγεία.

Εάν το παιδί εμφανίσει κινητικές δυσκολίες ή αναπηρίες λόγω κάποιας καθυστέρησης ή ιατρικού προβλήματος, τότε η Πρώιμη Παρέμβαση θα βοηθήσει το παιδί μέσω ασκήσεων να προσαρμοστεί σε καθημερινές δραστηριότητες.

Η σωματική ανάπτυξη, όπως είναι κατανοητό, αποτελεί το θεμέλιο για όλες τις άλλες πτυχές της ανάπτυξης.

Τα αποτελέσματα της Πρώιμης Παρέμβασης σε αυτήν την περίπτωση περιλαμβάνουν την αντιμετώπιση προβλημάτων που εμφανίστηκαν κατά τον τοκετό, τη μείωση της συχνότητας εμφάνισης μολυσματικών ασθενειών και τη μείωση της παιδικής παχυσαρκίας.

• Η κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού περιλαμβάνει την επίγνωσή του για τις δικές του συναισθηματικές ανάγκες αλλά και των γύρω του.

Μέσω της Πρώιμης Παρέμβασης, το παιδί αναπτύσσει την αυτοεκτίμηση και την ικανότητα να ρυθμίσει τα δυσάρεστα συναισθήματα.

Η κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη συνδέεται επίσης με την ικανότητα του παιδιού να δημιουργεί σχέσεις με τους άλλους.

Επιπρόσθετα, η Πρώιμη Παρέμβαση μειώνει τη συχνότητα εμφάνισης κλινικά διαγνωσμένων προβλημάτων ψυχικής υγείας

• Τέλος, η ικανότητα των παιδιών να παρακολουθούν και να ρυθμίζουν τη συμπεριφορά τους, την προσοχή και τις παρορμήσεις τους είναι μέρος της συμπεριφορικής τους ανάπτυξης.

Μέσω της Πρώιμης Παρέμβασης, ένα παιδί μαθαίνει πώς να συναναστρέφεται με άλλους.

Τα ζητήματα αυτορρύθμισης της συμπεριφοράς στην παιδική ηλικία συνδέονται στενά με την εμπλοκή του παιδιού σε εγκληματικές δραστηριότητες στην εφηβεία και την ενήλικη ζωή.

Η Πρώιμη Παρέμβαση χρησιμοποιείται ευρέως για τη μείωση της αντικοινωνικής συμπεριφοράς και της εγκληματικότητας, καθώς και της βίας στο σχολείο.

Επομένως, Η Πρώιμη Παρέμβαση είναι εκεί για να βοηθήσει και να καθοδηγήσει το παιδί στην καλύτερη δυνατή συμπεριφορική του ανάπτυξη στο κοινωνικό και σχολικό περιβάλλον.

Ποια είναι τα είδη Πρώιμης Παρέμβασης;

Όπως είδαμε παραπάνω, η Πρώιμη Παρέμβαση μπορεί να βοηθήσει σε πολλούς τομείς ένα παιδί για την φυσιολογική του ανάπτυξη, σωματικά, γνωστικά αλλά και κοινωνικά.

Πιο συγκεκριμένα, κάθε περίπτωσης Πρώιμης Παρέμβασης είναι διαφορετική, ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε παιδιού, το ιστορικό του αλλά και τις γονιδιακές προθέσεις.

Επομένως, ανάλογα με το τι βοήθεια χρειάζεται ένα παιδί, ο γονέας ή κηδεμόνας θα πρέπει να απευθυνθεί αντίστοιχα σε κάποιον ειδικό για το συγκεκριμένο πρόβλημα του παιδιού του. Κάποια παραδείγματα Πρώιμης Παρέμβασης είναι τα εξής:

• Λογοθεραπεία

Εάν το παιδί σας δυσκολεύεται με την επικοινωνία, μπορεί αργεί να μιλήσει ή να αντιμετωπίζει προβλήματα ορθοφωνίας και προφοράς. Ειδικά όταν πρόκειται για βρεφικές ηλικίες μηδέν έως τριών χρονών, είναι πιθανό να μην μπορεί να εκφραστεί εύκολα και να μην καταλαβαίνετε τι χρειάζεται.

Επομένως, η λογοθεραπεία μπορεί να σας βοηθήσει να καταλάβετε τι προκαλεί τη δυσκολία αυτή και να την αντιμετωπίσετε με τον ειδικό.

• Εργοθεραπεία

Στην Πρώιμη Παρέμβαση, η εργοθεραπεία μπορεί να είναι ωφέλιμη εάν το παιδί σας δεν έχει εκπληρώσει κρίσιμα ορόσημα σωματικής ανάπτυξης.

Η εργοθεραπεία στοχεύει στην ενίσχυση των μικρών και λεπτών κινητικών ικανοτήτων του παιδιού, ώστε να μπορεί να ανεξαρτητοποιηθεί.

Η ευελιξία, η δύναμη, η στάση του σώματος, η κίνηση, η αισθητηριακή επεξεργασία, η ισορροπία και ο συντονισμός είναι όλα παραδείγματα εργοθεραπείας.

• Νοσηλευτική Υπηρεσία

Τέλος, σε πιο δύσκολες περιπτώσεις, το παιδί σας μπορεί να χρειάζεται νοσηλευτικές υπηρεσίας, εάν έχει αναπτυξιακή καθυστέρηση ή αναπηρία που απαιτεί σίτιση με σωλήνα ή καθαρισμό επιδέσμου, κλπ.

Μέσω των υπηρεσιών νοσηλείας, ένας ειδικός θα σας βοηθήσει και θα σας διδάξει πώς να διαχειρίζεστε αυτές τις ευθύνες και να παρέχετε στο παιδί σας την καλύτερη δυνατή φροντίδα και μόνοι σας.

Το άρθρο Πρώιμη Παρέμβαση εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Η λογοθεραπεία έχει τη δυνατότητα να προλαμβάνει και να αντιμετωπίζει αποκλίσεις σε αυτούς του τομείς (σύμφωνα με παγκόσμιες κλίμακες μέτρησης δεξιοτήτων) από τη βρεφική έως τη γεροντική ηλικία.

Διαταραχές Λόγου

Η λογοθεραπεία ασχολείται με τις παρακάτω διαταραχές του λόγου:

• Διαταραχές άρθρωσης (δυσαρθρίες, δυσλαλίες)
• Διαταραχές ρυθμού της ομιλίας (λογονευρώσεις, ταχυλαλίες, βραδυλαλίες, τραυλισμός)
• Μερικές ή ολικές διαταραχές προφορικής έκφρασης (κωφαλαλία, αλαλία, υστερική αλαλία)
• Φωνητικές ανωμαλίες (αφωνία, δυσφωνίες, ρινολαλίες)
• Ανωμαλίες κατανόησης και έκφρασης (αφασίες, νευρολογικές διαταραχές, εγκεφαλικές κακώσεις)
• Γραμματικές/συντακτικές ανωμαλίες
• Διαταραχές γραφής/ανάγνωσης
• Μαθησιακές δυσκολίες (δυσλεξία, δυσαρθρογραφία, δυσαριθμησία, υπερκινητικότητα, σύνδρομο ελλειματικής προσοχής)

Τι είναι ο λόγος και η ομιλία;

Λόγος είναι η κατανόηση ενός ατόμου, δηλαδή το τι γνωρίζει. Όλες οι αντιληπτικές και οι γνωστικές ικανότητες κατατάσσονται σε αυτόν τον τομέα. Γνωστικές ικανότητες, όπως γνώση χωρικών και χρονικών εννοιών, χρωμάτων, μεγεθών, σχημάτων, προμαθηματικών εννοιών. Αντιληπτικές δεξιότητες, όπως κατανόηση εντολών, ερωτήσεων, αρνητικών λέξεων.

Ομιλία είναι η γλωσσική έκφραση. Σύμφωνα με το μοντέλο των Bloom and Lahey (1978), η γλωσσική έκφραση χαρακτηρίζεται από:

• Τη φωνολογία, δηλαδή τους φθόγγους της γλώσσας και τους φωνολογικούς κανόνες
• Τη μορφολογία, δηλαδή το μόρφημα και τους μορφολογικούς κανόνες
• Τη σύνταξη, δηλαδή τους κανόνες για το συνδυασμό των λέξεων σε προτάσεις
• Τη σημασιολογία, δηλαδή το νόημα των λέξεων
• Την πραγματολογία, δηλαδή τους κοινωνικό- γλωσσικούς κανόνες σύμφωνα με τους οποίους χρησιμοποιούμε τη γλώσσα μας.

Τι είναι η φωνή;

Η φωνή είναι το αποτέλεσμα του εκπνεόμενου αέρα από τους πνεύμονες, ο οποίος περνώντας από το λάρυγγα δονεί τις φωνητικές χορδές με αποτέλεσμα να παράγεται φωνή. Η φωνή χαρακτηρίζεται από τα παρακάτω:

Ένταση, δηλαδή τη δύναμη της φωνής
Ύψος, δηλαδή τον τόνο της φωνής
Ποιότητα, δηλαδή αν η φωνή ακούγεται βραχνή, ασθμαίνουσα, έχει τρέμουλο, σπασίματα, σταθερότητα

Φυσιολογική φωνή, είναι αυτή που έχει τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

• Η φωνητική νότα έχει καθαρότητα
• Δεν είναι βραχνή, ασθμαίνουσα ή πιεσμένη
• Είναι ακουστή ακόμα και σε περιβάλλοντα με υψηλά επίπεδα θορύβου
• Είναι ανάλογη της ηλικίας και του φύλου
• Εκπληρεί γλωσσικούς και παραγλωσσικούς ρόλους για την ικανοποίηση του ομιλητή (π.χ. γέλιο)
• Έχει σταθερότητα και δεν αλλάζει κανένα από τα χαρακτηριστικά της, είτε κατά την έναρξη της φωνής, είτε κατά την συνεχόμενη ομιλία
• Έχει αντοχή τόση, ώστε να χρησιμοποιείται στην εργασία και στην κοινωνική ζωή, χωρίς να εμφανίζει κόπωση

Τι είναι η επικοινωνία;

Είναι η λεκτική και η μη λεκτική αλληλεπίδραση ενός ατόμου με ένα άλλο. Είναι η ικανότητα ενός ατόμου να δέχεται (να λαμβάνει) και να δίνει ερεθίσματα σε ένα άλλο άτομο.

Εκδηλώνεται με:

• το λεκτικό μήνυμα
• τις εκφράσεις του προσώπου
• τα νεύματα

Τι είναι οι μαθησιακές ικανότητες;
Είναι οι δεξιότητες του παιδιού στο σχολικό πλαίσιο. Οι δεξιότητες αυτές αφορούν αποκλειστικά τις σχολικές επιδόσεις και συνήθως δεν επηρεάζουν άλλους τομείς (όπως την κατανόηση ή την παράγωγή του λόγου). Πιο συγκεκριμένα είναι:

• Η ικανότητα ανάγνωσης
• Η ικανότητα γραφής
• Η ορθογραφία

Τι είναι η σίτιση και η κατάποση;

Είναι η ικανότητα ενός ατόμου, αφού φέρει την τροφή στο στόμα, να την μασήσει και να την καταπιεί.

Οι δομές που εμπλέκονται στη διαδικασία της σίτισης και της κατάποσης είναι οι ακόλουθες:

• Η στοματική κοιλότητα
• Η φαρυγγική κοιλότητα
• Ο οισοφάγος

Τι είναι η ροή της ομιλίας;

Ο εισπνεόμενος αέρας περνάει από τη ρινική κοιλότητα, το φάρυγγα, τον λάρυγγα, την τραχεία και καταλήγει στα πνευμόνια. Κατά την επιστροφή του αέρα περνάει από τις ίδιες δομές και διαφεύγει από τη ρινική ή της στοματική κοιλότητα. Η «διαδρομή» αυτή είναι η ροή του αέρα και καθορίζει τον ρυθμό της ομιλίας ενός ατόμου.

Ο ρυθμός ομιλίας εξαρτάται από τα παρακάτω:

• Την αναπνοή
• Την λειτουργική και δομική επάρκεια των δομών που διέρχεται ο αέρας
• Τη δυνατότητα συντονισμού της φωνής και του αέρα για την παραγωγή φωνημάτων, λέξεων, προτάσεων

Ως τραυλισμός χαρακτηρίζεται η διαταραχή στη ροή του λόγου και εμφανίζεται με ασυντόνιστες κινήσεις του μυϊκού συστήματος, της αναπνοής, της φωνής και της άρθρωσης, ενώ παρουσιάζεται στην αρχή ή τη μέση του λόγου σαν επανάληψη συλλαβών, φθόγγων και λέξεων ή σαν ένα επίμονο κόμπιασμα σε έναν φθόγγο.

Η λογοθεραπεία έχει σαν στόχο την αποκατάσταση όλων των παραπάνω διαταραχών σε συνεργασία με άλλες ειδικότητες όπως την εργοθεραπεία την ειδική αγωγή, την ψυχολογική υποστήριξη.

Το άρθρο Λογοθεραπεία εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.