Οι διαταραχές άγχους αποτελούν μία ομάδα διαταραχών οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονο  και χρόνιο άγχος. Το άγχος προκαλείται μόνο ή κυρίως από ορισμένες σαφείς συνθήκες  – π.χ κλειστοί χώροι, ύψη, ζώα, κάποια σοβαρή ασθένεια ή ατύχημα- ή αντικείμενα (εξωτερικά ως προς το άτομο), τα οποία δεν είναι επικίνδυνα κατά τον χρόνο εκλύσεως του άγχους. Το άγχος χαρακτηρίζεται από μια διάχυτη, και ασαφή αίσθηση αμηχανίας. Συνοδεύεται συνήθως από συμπτώματα όπως κεφαλαλγία, εφίδρωση, αίσθημα παλμών, βάρος στο στήθος, αίσθημα δύσπνοιας ή πνιγμονής, στομαχική δυσφορία κ.α. Η ανησυχία του ατόμου μπορεί να επικεντρώνεται σε μεμονωμένα συμπτώματα, όπως το αίσθημα παλμών ή λιποθυμίας και συχνά συνοδεύεται από δευτερογενείς φόβους θανάτου ή απώλειας ελέγχου.

Το αποτέλεσμα είναι ότι το άτομο αποφεύγει αυτές τις καταστάσεις ( ή αντικείμενα) ή τα υπομένει με αίσθημα έντονου φόβου. Το φοβικό άγχος από πλευράς βιωματικών και φυσιολογικών αντιδράσεων, καθώς και  συμπεριφοράς, μπορεί να ποικίλλει σε βαρύτητα, από την ελαφρά ανησυχία μέχρι το συναίσθημα του έντονου τρόμου. Το άτομο με τη διαταραχή αυτή κατανοεί ότι το άγχος του στερείται αντικειμενικής αιτιολογίας, έχει πλήρη επαφή με την πραγματικότητα και υποφέρει έντονα από τα συμπτώματα του.  Ένα άτομο μπορεί να διαγνωσθεί  με διαταραχή άγχους μόνο εάν το επίπεδο του άγχους του είναι τόσο υψηλό ώστε να διαταράσσει σημαντικά η λειτουργικότητα του σε σημαντικούς τομείς της ζωής π.χ σπίτι, σχολείο κλπ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΑΓΧΟΥΣ ΑΠΟΧΩΡΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ

Η διαταραχή Άγχους Αποχωρισμού αναφέρεται στον αποχωρισμό από πρόσωπα στα οποία το παιδί είναι προσκολλημένο ( συνήθως γονείς ή άλλα μέλη της οικογένειας)  και δεν αποτελεί μέρος γενικευμένου άγχους που εκδηλώνεται σε ποικίλες καταστάσεις.

Το άγχος μπορεί να έχει τη  μορφή :
α) μη ρεαλιστικής υπεραπασχόλησης με τη σκέψη ότι κάτι μπορεί να πάθουν οι γονείς, στους οποίους είναι προσκολλημένο ή με το φόβο ότι θα φύγουν.
β) επίμονης απροθυμίας ή άρνησης του παιδιού να πάει στο σχολείο, επειδή φοβάται τον αποχωρισμό.
δ) επίμονης απροθυμίας ή άρνησης του να πάει για ύπνο, χωρίς να βρίσκεται κοντά ή δίπλα σε κάποιον από τον γονέα του με τον οποίο  είναι προσκολλημένο.
ε) επίμονου αδικαιολόγητου φόβου να μείνει μόνο του στο σπίτι κατά τη διάρκεια  της ημέρας.
στ) επανειλημμένων εφιαλτών με θέμα τον αποχωρισμό από τους γονείς.
ζ) επανειλημμένων εκδηλώσεων σωματικών συμπτωμάτων ( ναυτία, πόνος στο στομάχι, πονοκέφαλος, εμετοί κλπ) σε περιστάσεις αποχωρισμού από τους γονείς.
η ) υπερβολικής επαναλαμβανόμενη δυσφορίας ( που εκδηλώνεται με άγχος, κλάμα, εκρήξεις θυμού, γκρίνια, απάθεια ή κοινωνική απόσυρση) ενόψει, κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά από αποχωρισμό από σημαντικό πρόσωπο.

ΔΙΑTAΡΑΧΗ ΔΙΑΓΩΓΗΣ

Η διαταραχή αυτή αναφέρεται σε ένα επαναλαμβανόμενο και επίμονο πρότυπο συμπεριφοράς του παιδιού ή του εφήβου, σύμφωνα με το οποίο παραβιάζονται τα βασικά δικαιώματα των άλλων ή οι βασικοί, ανάλογοι με την ηλικία, κοινωνικοί τύποι και κανόνες. Ως παραδείγματα συμπεριφορών στις οποίες βασίζεται η διάγνωση περιλαμβάνονται τα ακόλουθα : διενέξεις και εκφοβισμοί σε υπερβολικό βαθμό, σκληρότητα προς τα ζώα ή τους άλλους ανθρώπους, σοβαρή καταστροφική δραστηριότητα, εμπρησμοί, κλοπές, συνεχείς ψευδολογίες, συχνές απουσίες από το σχολείο και απομάκρυνση από το σπίτι, ασυνήθιστα συχνές και έντονες εκρήξεις θυμού, προκλητική συμπεριφορά, επίμονη και σοβαρή ανυπακοή.

Διακρίνονται δύο τύποι με βάση την ηλικία έναρξης της διαταραχής. Σε περίπτωση που ένα τουλάχιστον κριτήριο πληρούται πριν την ηλικία των 10 ετών, τότε πρόκειται για τύπο παιδικής έναρξης , ενώ σε περίπτωση που απουσιάζει οποιοδήποτε κριτήριο χαρακτηριστικό για τη διαταραχή διαγωγής πριν την ηλικία των 10 ετών, τότε πρόκειται για τύπο εφηβικής έναρξης. Η βαρύτητα της διαταραχής προσδιορίζεται ως ήπια , μέτρια ή βαριά ανάλογα με το μέγεθος της βλάβης που τα συμπτώματα της προκαλούν στους άλλους.

ΕΝΟΥΡΗΣΗ

Η ενούρηση αποτελεί μία από τις πιο συχνές διαταραχές της παιδικής ηλικίας. Χαρακτηρίζεται από ακούσια κένωση της ουροδόχου κύστης, την ημέρα ή/ και τη νύχτα, η οποία δεν είναι φυσιολογική σε σχέση με τη νοητική ηλικία του παιδιού και δεν οφείλεται σε αδυναμία ελέγχου της κύστης λόγω νευρολογικής διαταραχής επιληπτικών κρίσεων ή ανατομικής ανωμαλίας του ουροποιητικού συστήματος.

Η ενούρηση μπορεί να συμβεί την ημέρα και τη νύχτα ( συνήθως εμφανίζεται πιο συχνά τη νύχτα.).  Η ώρα δεν είναι ακριβής αλλά το παιδί βρέχεται συνηθέστερα 2-3 ώρες μετά την έναρξη του ύπνου. Συχνά επεισόδια ενούρησης παρατηρούνται μετά από λήψη πολλών υγρών.  Η ενούρηση μπορεί να αποτελεί μονοσυμπτωματική κατάσταση ή να σχετίζεται με κάποια ευρύτερη συναισθηματική δυσκολία ή διαταραχή της συμπεριφοράς.

Αν και πρόκειται για ένα οργανικό πρόβλημα, η ενούρηση μπορεί να προκαλέσει δευτερογενή προβλήματα στα παιδιά σε τρεις κυρίως τομείς : α) στη συμμετοχή σε κοινωνικές δραστηριότητες β) στη διατάραξη των σχέσεων με τους συνομήλικους –με τις ανάλογες επιδράσεις στο επίπεδο αυτοεκτίμησης- και γ) στη σχέση με τους γονείς. Πιο συγκεκριμένα το αίσθημα  της ταπείνωσης και ο φόβος της έκθεσης μπροστά σε ξένους είναι κυρίαρχα. Αποτέλεσμα αυτού είναι να επηρεάζεται σοβαρά η κοινωνικότητά τους καθώς δυσκολεύονται να κοιμηθούν στο σπίτι ενός φίλου ή συμμαθητή ή να εμπλακούν σε ομαδικές δραστηριότητες. Όλα αυτά συνηγορούν στην μεγάλη σημασία της έγκαιρης παρέμβασης και θεραπείας και σε ατομικό και σε οικογενειακό επίπεδο.

Το άρθρο Διαταραχές συμπεριφοράς εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Η διαδρομή αυτή οδηγεί το παιδί από το στάδιο της προλεκτικής επικοινωνίας στην κατάκτηση όλων των πτυχών της γλώσσας (φωνολογικής, γραμματικής, συντακτικής, σημασιολογικής, πραγματολογικής). Στην περίπτωση όμως, που υπάρχει επιβράδυνση της γλωσσικής εξέλιξης οι λέξεις ή οι προτάσεις δεν γίνονται κατανοητές ή δεν χρησιμοποιούνται ανάλογα με την αντίστοιχη ηλικία του παιδιού.

Μελέτες που έχουν διενεργηθεί στον γενικό πληθυσμό δείχνουν ότι το 4% των παιδιών με ηλικία 3 ετών παρουσιάζουν καθυστέρηση στον λόγο. Οι διαταραχές του λόγου παρουσιάζονται συχνότερα στα αγόρια από ότι στα κορίτσια με αναλογία 2: 1.

Πότε μιλάμε για καθυστέρηση λόγου

Μιλάμε για καθυστέρηση λόγου όταν το παιδί σας πλησιάζει την ηλικία των 3 ετών και:

• Επικοινωνεί μόνο με νοήματα (δείχνει αυτό που θέλει)
• Λέει μόνο συλλαβές ή λέξεις όπως μαμά, μπαμπά, παππού, γιαγιά, νερό (λεξιλόγιο < 10)
• Δυσκολεύεται να μιμηθεί λεξούλες που του λέμε
• Ο λόγος του είναι ακατανόητος από το κοινωνικό περιβάλλον
• Δεν ακολουθεί εντολές ή οδηγίες (π.χ. Φέρε τα παπούτσια σου)
• Δεν κάνει συνδυασμούς λέξεων (π.χ. φράσεις: μαμά βόλτα, μικρές προτάσεις: μαμά τρώει μήλο)
• Δεν αναγνωρίζει τα βασικά χρώματα (μπλε, κόκκινο, κίτρινο)
• Δεν απαντά σε ερωτήσεις τύπου «ΝΑΙ/ ΟΧΙ»
• Βέβαια μπορεί να γνωρίζει και να δείχνει μέρη του σώματός του, τα ρούχα του, κάποια φρούτα και παιχνίδια, αλλά δεν τα κατονομάζει

Συνέπειες

Αν συμβαίνουν τα παραπάνω τότε θα πρέπει να απευθυνθείτε σε Λογοθεραπευτή, για να αξιολογήσει όλες τις δεξιότητες του παιδιού σας, να σας παραπέμψει κατάλληλα και σε άλλους ειδικούς για πιο αναλυτική διάγνωση (αν χρειάζεται) και να αποκλείσει τις πιθανότητες το παιδί σας να έχει κάποια σοβαρότερη διαταραχή. Για την κοινωνική ανάπτυξη του ατόμου, την αποτελεσματική επικοινωνία και τη μετέπειτα σχολική πρόοδό του, οι διαταραχές λόγου δεν πρέπει να παραβλέπονται!Όσο πιο γρήγορα γίνει η διάγνωση, τόσο πιο γρήγορη θα είναι η αποκατάσταση!

Προσέγγιση της καθυστέρησης λόγου στα ikid

Η διαδικασία αξιολόγησης του λόγου στα Κέντρα ikid γίνεται μέσω ειδικών τεστ, τα οποία εστιάζουν σε τρεις βασικούς τομείς: τη συμπεριφορά, την κατανόηση και την έκφραση. Τα τεστ αυτά χαρακτηρίζονται αξιόπιστα αξιολογητικά εργαλεία (όπως Boehm-3, Celf-2, PLS) τα οποία έχουν προμηθευτεί από την Ευρώπη και την Αμερική και έχουν προσαρμοστεί στις ανάγκες αξιολόγησης των παιδιών που επισκέπτονται τα Κέντρα.

Η διαδικασία της θεραπευτικής παρέμβασης εστιάζει:

• Στις δεξιότητες που υπολείπεται το παιδί, σύμφωνα με την αρχική αξιολόγηση και τη μετέπειτα κλινική του εικόνα κατά τη διάρκεια των συνεδριών.
• Στη δημιουργία εξατομικευμένων ασκήσεων που έχουν ως κύριο στόχο την ανάδειξη των δεξιοτήτων του παιδιού και την ευχάριστη συμμετοχή του σε αυτές.
• Στο δομημένο θεραπευτικό πρόγραμμα που ενισχύεται από το ηλεκτρονικό πρόγραμμα ikey.
• Στη συνεργασία των θεραπευτών με την οικογένεια και το σχολείο δίνοντας τις κατάλληλες κατευθύνσεις.

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Η διαδικασία της θεραπευτικής παρέμβασης εστιάζει στις δεξιότητες που υπολείπεται το παιδί, σύμφωνα με την αρχική αξιολόγηση και τη μετέπειτα κλινική του εικόνα κατά τη διάρκεια των συνεδριών.

Στόχος του προγράμματος
Εξειδικευμένες ασκήσεις που στοχεύουν στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων, μόνιμα αποτελέσματα καθώς τα προβλήματα αντιμετωπίζονται σε βάθος.

Το άρθρο Καθυστέρηση λόγου εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Οι διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές, ΔΑΔ είναι νευρoαναπτυξιακές διαταραχές που εμφανίζεται στα πρώτα χρόνια ζωής του παιδιού. Χαρακτηρίζονται από αποκλίσεις και καθυστερήσεις στην ανάπτυξη των κοινωνικών, επικοινωνιακών και γνωστικών δεξιοτήτων, καθώς και από επαναλαμβανόμενες, περιορισμένες και στερεότυπες συμπεριφορές και ενδιαφέροντα.

Συνήθως μπορούν να διαγνωστούν ήδη από την ηλικία των 6 μηνών. Συνήθως οι γονείς είναι αυτοί που παρατηρούν πρώτοι ασυνήθιστη συμπεριφορά στο παιδί τους ή την αδυναμία του παιδιού τους να κατακτήσει τα τυπικά αναπτυξιακά ορόσημα.

Ορισμένοι γονείς περιγράφουν ένα παιδί που διέφερε από την στιγμή της γέννησής του, ενώ άλλοι περιγράφουν ένα παιδί που εξελισσόταν κανονικά και μετά έχασε αυτές τις δεξιότητες. Τα άτομα με αναπτυξιακές διαταραχές διαφέρουν μεταξύ τους και ως προς τα συμπτώματα και ως προς τη σοβαρότητα αυτών.

Πώς προσεγγίζουμε τις δυσκολίες αυτές στα ikid

Ο σχεδιασμός της θεραπευτικής παρέμβασης στα Κέντρα iKid περιλαμβάνει μια λεπτομερή αξιολόγηση του επιπέδου λειτουργικότητας του ατόμου,   κατανόηση των δυνατοτήτων και των δυσκολιών του. Η προσέγγισή μας υιοθετεί το μοντέλο της εξατομικευμένης παρέμβασης, ανάλογης της   χρονολογικής ηλικίας και του αναπτυξιακού επιπέδου του παιδιού.

Η δομημένη προσέγγιση περιλαμβάνει τον σχεδιασμό και την ανάπτυξη οπτικοποιημένου υλικού, αξιοποιώντας τις εξαιρετικές ικανότητες των ατόμων με   αυτισμό στην οπτική αντίληψη και σκέψη.

Οι βασικότερες αρχές των προγραμμάτων μας:

• Επιμερισμός των δραστηριοτήτων σε μικρότερα θέματα ώστε τα παιδιά να κατακτούν το στόχο βήμα-βήμα.
• Σωστή κατανόηση και έκφραση της γλώσσας (receptive language, expressive language).
• Συμβολικό παιχνίδι.
• Κοινωνικές Δεξιότητες (η διδασκαλία των κοινωνικών δεξιοτήτων πραγματοποιείται μέσω της χρήσης Κοινωνικών Ιστοριών .  Δημιουργούνται ως απάντηση σε μια προβληματική κατάσταση για να εξηγήσουν τα κοινωνικά πως και γιατί, αλλά και για να επιδοκιμάσουν τα   θετικά βήματα του παιδιού).
• Χρήση ειδικών θεραπευτικών τεχνικών με στόχο την αποτελεσματική ανταπόκριση σε αισθητηριακά ερεθίσματα (π.χ. μείωση   υπερευαισθησίας/υποευαισθησίας) και τη μείωση συμπεριφορών αισθητηριακής αναζήτησης.
• Εκπαίδευση δεξιοτήτων αυτοεξυπηρέτησης για την όσο το δυνατόν ανεξάρτητη συμμετοχή και λειτουργικότητα σε δραστηριότητες καθημερινής   ζωής (π.χ. σίτιση, ένδυση/απόδυση, προσωπική υγιεινή), μέσω προσαρμογών που εφαρμόζονται στις δραστηριότητες ή/και το περιβάλλον και   συστηματικής εκπαίδευσης σε προαπαιτούμενες δεξιότητες.

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Εξειδικευμένη προσέγγιση που στοχεύει στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων.

Στόχος του προγράμματος
Η δομημένη προσέγγιση περιλαμβάνει τον σχεδιασμό και την ανάπτυξη οπτικοποιημένου υλικού, αξιοποιώντας τις εξαιρετικές ικανότητες των ατόμων με αυτισμό στην οπτική αντίληψη και σκέψη.

Το άρθρο Διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Προυπόθεση για τη διάγνωση Αναπτυξιακής Διαταραχής του Συντονισμού των Κινήσεων αποτελεί η ύπαρξη φυσιολογικής νοημοσύνης και η απουσία νευρολογικών ή άλλων διαταραχών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν αντίστοιχα συμπτώματα.

Σύμφωνα με έρευνες η συγκεκριμένη διαταραχή παρουσιάζεται σε ποσοστό 5-6% του συνολικού σχολικού πληθυσμού, με μεγαλύτερη συχνότητα στα αγόρια απ’ ότι στα κορίτσια. Συχνά συνυπάρχει με άλλες αναπτυξιακές διαταραχές, όπως η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής-Υπερκινητικότητα, οι Διαταραχές Λόγου/Ομιλίας και οι Μαθησιακές Δυσκολίες.

Σε γενικές γραμμές οι δυσκολίες αφορούν δεξιότητες αδρής κινητικότητας, λεπτής κινητικότητας και οπτικοκινητικής οργάνωσης/συντονισμού και επηρεάζουν τη συμμετοχή του παιδιού σε δραστηριότητες αντίστοιχες της χρονολογικής του ηλικίας. Πιο αναλυτικά, μερικά από τα συμπτώματα είναι:

Προσχολική ηλικία

• Καθυστέρηση στην επίτευξη αναπτυξιακών κινητικών ορόσημων, π.χ. περπάτημα
• Δυσκολία σε δραστηριότητες που περιλαμβάνουν τρέξιμο, πηδηματάκια, ισορροπία και παιχνίδια με μπάλα
• Δυσκολία στην εκμάθηση νέων κινητικών δραστηριοτήτων
• Η κίνηση στο χώρο είναι ασυντόνιστη, με έλλειψη ρυθμού, συχνά σκοντάφτει πάνω σε πράγματα
• Καθυστέρηση στην ανάπτυξη πλευρίωσης (πλευρικής επικράτησης)
• Αδεξιότητα σε δραστηριότητες αυτοεξυπηρέτησης (ντύσιμο, πλύσιμο κ.ά.) και στη χρήση κουταλιού/πιρουνιού κατά τη διάρκεια του φαγητού
• Δυσκολία με κατασκευαστικά παιχνίδια, όπως τα τουβλάκια και τα παζλ, αδέξια χρήση των χεριών
• Ανώριμη λαβή του μολυβιού, δυσκολία κατά το χρωμάτισμα/ζωγραφική
• Καθυστέρηση στην ομιλία (άρθρωση), παρά το καλό επίπεδο κατανόησης του λόγου
• Υπερδραστηριότητα/υπερκινητικότητα ή αντίθετα αποφυγή κινητικών δραστηριοτήτων (π.χ. στην παιδική χαρά)

Σχολική ηλικία

• Φτωχή απόδοση στη γυμναστική και γενικά σε αθλητικές δραστηριότητες (π.χ. κολύμπι)
• Αργή εκτέλεση δραστηριοτήτων με τα χέρια, όταν δεν τα βλέπει (π.χ. χτένισμα μαλλιών)
• Φτωχή εικόνα σώματος, δυσκολία στη διάκριση δεξιά/αριστερά
• Δυσκολία με δραστηριότητες γραφής (δυσανάγνωστα γράμματα, αργός ρυθμός, κακή οργάνωση στη σελίδα)
• Δυσκολία να αντιγράψει από απόσταση/από τον πίνακα
• Κακή στάση σώματος στο θρανίο
• Δυσκολία στην αντίληψη του χώρου
• Ελλιπείς σχεδιαστικές και κατασκευαστικές ικανότητες
• Μικρή διάρκεια προσοχής ή διάσπασή της

Συνέπειες

Μακροχρόνιες έρευνες δείχνουν ότι οι δυσκολίες στην κίνηση που αντιμετωπίζουν παιδιά με Αναπτυξιακή Διαταραχή του Συντονισμού των Κινήσεων σπάνια εξαλείφονται χωρίς ειδική παρέμβαση. Αντιθέτως, συνοδεύουν το παιδί σε όλο και περισσότερους τομείς της ζωής του – από το κινητικό παιχνίδι στην αυτοεξυπηρέτηση και από εκεί στις σχολικές δραστηριότητες και στις κοινωνικές σχέσεις με τους συνομήλικους. Ξεκινούν από την παιδική ηλικία και παραμένουν ακόμα και μετά την ενηλικίωση, εμποδίζοντας την αποτελεσματική συμμετοχή σε καθημερινές δραστηριότητες και επηρεάζοντας τις επιλογές του ατόμου.

Με την καθυστέρηση της διάγνωσης, και επομένως με την καθυστέρηση της θεραπευτικής παρέμβασης, από τις κινητικές αρχικά δυσκολίες συνήθως προκύπτουν και δευτερεύουσες αρνητικές επιπτώσεις στη ζωή του παιδιού. Η αποφυγή σωματικών δραστηριοτήτων (π.χ. γυμναστική, ομαδικά παιχνίδια) μπορεί να οδηγήσει το παιδί σε παχυσαρκία, ενώ ταυτόχρονα, λόγω της απόσυρσης από συγκεκριμένες δραστηριότητες να προκαλέσει δυσκολία στη δημιουργία κοινωνικών σχέσεων με συνομηλίκους.

Από τα παραπάνω είναι φανερό ότι αναπόφευκτα οι κινητικές δυσκολίες θα συνοδεύονται συχνά και από κοινωνικές και συναισθηματικές δυσκολίες (αίσθημα αποτυχίας, χαμηλή αυτοεκτίμηση).

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Εκτίμηση του αναπτυξιακού επιπέδου του παιδιού, προσδιορισμός των επιμέρους δεξιοτήτων όπου παρουσιάζονται δυσκολίες.

Στόχος του προγράμματος
Εξειδικευμένες ασκήσεις που στοχεύουν στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων, μόνιμα αποτελέσματα καθώς τα προβλήματα αντιμετωπίζονται σε βάθος.

Το άρθρο Διαταραχή κινητικού συντονισμού εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Μάλιστα παρατηρείται σε περισσότερα αγόρια παρά κορίτσια (3:1). Ο τραυλισμός εκδηλώνεται σε προσχολική και σχολική ηλικία με τρία βασικά είδη συμπεριφορών: βασικές ή πρωταρχικές (core behaviors), δευτερεύουσες συμπεριφορές (secondary behaviors ), συναισθήματα και πεποιθήσεις (feelings and attitudes).

α. Βασικές/Πρωταρχικές Συμπεριφορές – Λεκτικές:

Τραυλικές (- σοβαρές): Δυσρυθμίες σε λέξεις

• Επαναλήψεις ήχων, συλλαβών (π.χ. κ-κ-κ-κότα, πα-πα-πάνω)
• Επιμηκύνσεις ήχων, που ακούγονται ή όχι (π.χ. θθθθθθέλω)
• Επαναλήψεις μονοσύλλαβων λέξεων (π.χ. και-και-και)
• Μπλοκαρίσματα (π.χ. π……όρτα)

Μη τραυλικές (-λιγότερο σοβαρές): Δυσρυθμίες ανάμεσα σε λέξεις

• Παρεμβολές (π.χ. ‘ααα…’, ‘εεε…’, ‘λοιπόν’)
• Αναθεωρήσεις (π.χ. χθες το βββ…(βράδυ) νύχτα)
• Επαναλήψεις φράσεων και πολυσύλλαβων λέξεων (π.χ. Ήθελα να πάω – να πάω).

β. Δευτερεύουσες Συμπεριφορές

• Διαφυγή (κλείσιμο ματιών, κούνημα κεφαλής, κορμού ή άκρων, εξώθηση της γλώσσας, για την ολοκλήρωση μιας λέξης ή μιας φράσης)
• Αποφυγή (αλλαγή λέξης για την αποφυγή τραυλικού επεισοδίου, χρήση περιφράσεων)

γ. Συναισθήματα και Πεποιθήσεις

• Αποτυχία
• Αμηχανία
• Φοβίες
• Απογοήτευση
• Εχθρικότητα
• Χαμηλή αυτοεκτίμηση

Συνέπειες

Αν ένα παιδί χρήζει εξατομικευμένου προγράμματος θεραπείας και δεν ενταχθεί άμεσα τότε με το πέρασμα του χρόνου και τη συνειδητοποίηση του τραυλισμού από το παιδί, μπορεί να εκδηλωθεί αποφυγή ή παραίτηση από την επιθυμία να επικοινωνήσει λεκτικά. Η προσπάθεια που κάνει το παιδί που τραυλίζει να σταματήσει ή να αποφύγει τον τραυλισμό, του προκαλεί έντονη ψυχολογική πίεση και πιθανώς μια αίσθηση ανεπάρκειας και ματαίωσης της επιθυμίας για επικοινωνία. Τα συναισθήματα που αναπτύσσονται σχετικά με τον τραυλισμό αποτελούν τα λεγόμενα εσωτερικά χαρακτηριστικά του, τα οποία αυξανόμενα με το χρόνο τον συντηρούν.

Προσέγγιση του Τραυλισμού στα ikid

Ο τραυλισμός του κάθε παιδιού είναι διαφορετικός. Υπάρχουν διαφορετικές θεραπευτικές προσεγγίσεις που ταιριάζουν σε διαφορετικά πρόσωπα. Στα ikid ο θεραπευτής αξιολογεί το ποσοστό τραυλισμού, τις συμπεριφορές που εκδηλώνονται και προτείνει την κατάλληλη θεραπεία ή συνδυασμό θεραπειών.

Παρότι δεν υπάρχει θεραπεία με την έννοια της ίασης, στόχος των θεραπευτικών μας προγραμμάτων είναι το παιδί να μπορέσει να μορφοποιήσει ή να τροποποιήσει τον τραυλισμό του με μεθόδους που θα έχουν σαν αποτέλεσμα:

• Εύκολο και αποδεκτό τρόπο ομιλίας
• Αύξηση της ευφράδειας
• Μείωση της συχνότητας και έντασης των επεισοδίων του τραυλισμού
• Ευκολότερη επικοινωνία
• Έλεγχο των συναισθημάτων του σχετικά με τον τραυλισμό.

Η ομάδα ikid χρησιμοποιεί κατά περίπτωση το πρόγραμμα Lidcombe για την αποκατάσταση του τραυλισμού.

Το άρθρο Διαταραχή της ροής της ομιλίας (Τραυλισμός) εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Συμπτώματα

Χαρακτηριστικά συμπτώματα του παιδιού με Διαταραχή ελλειμματικής προσοχής/ υπερκινητικότητας (διάσπαση προσοχής)μπορεί να είναι ορισμένα από τα ακόλουθα:

• Συνεχής μετακίνηση
• Μεταπηδά εύκολα από μια δραστηριότητα σε άλλη
• Κάνει συνέχεια αταξίες
• Πιάνει συνέχεια αντικείμενα που δεν επιτρέπεται
• Αδιαφορεί στην τιμωρία
• Συγκρούσεις με συνομηλίκους
• Έχει αστάθεια ή αδεξιότητα
• Πιθανές δυσκολίες μάθησης

Η συχνότητα με την οποία παρατηρείται η ΔΕΠ-Υ (Διασπαση προσοχης) έχει σχέση με τα κριτήρια που τίθενται σε κάθε κοινωνία γι’ αυτό και πολιτισμικοί παράγοντες παίζουν σημαντικό ρόλο. Τα ποσοστά ποικίλλουν στις διάφορες χώρες. Το ποσοστό αυτό παγκοσμίως ανέρχεται σε 3 – 6%, ανεξάρτητα από τον τόπο καταγωγής και τον πολιτισμό τους.

Το υπερκινητικό παιδί βρίσκεται σε μια συνεχή διέγερση, συνεχώς μεταπηδά από τη μια δραστηριότητα στην άλλη, ενώ η απροσεξία στη συμπεριφορά του εκφράζεται με το “δεν τελειώνω κάτι που έχω αρχίσει”. Στην απροσεξία έχουμε και υπερκινητικότητα και παρορμητικότητα. Αυτός ο συνδυασμός “φτιάχνει” το σύνδρομο. Ένα φυσιολογικό παιδί μπορεί να είναι ζωηρό, αλλά δεν έχει διάσπαση προσοχής, μπορεί να κοντρολάρει τον εαυτό του.

Πώς προσεγγίζουμε τις δυσκολίες αυτές στα κέντρα ikid;

Η “θεραπευτική” αντιμετώπιση των παιδιών με ΔΕΠ-Υ, όπως προτείνεται από τα Κέντρα μας είναι μια πολύπλευρη προσέγγιση. Η διεπιστημονική ομάδα των iKid είναι υπεύθυνη για το σχεδιασμό ενός εξατομικευμένου προγράμματος παρέμβασης που θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες κάθε παιδιού. Γίνεται προσπάθεια να διδαχθούν στο παιδί τρόποι, με ειδικές ασκήσεις, για να ξεπεράσει δυσκολίες και ανεπάρκειες σε συγκεκριμένους τομείς της γνωστικής του ανάπτυξης όπως η γνωστική δεξιότητα της προσοχής.

Τί και ποιές είναι αυτές οι γνωστικές δεξιότητες;

Οι γνωστικές δεξιότητες είναι υπεύθυνες για την επεξεργασία και αφομοίωση κάθε είδους πληροφορίας που λαμβάνουμε.
Στις βασικές γνωστικές δεξιότητες περιλαμβάνονται η ακουστική επεξεργασία, η οπτική επεξεργασία, η μακροπρόθεσμη μνήμη, η λογική, η βραχυπρόθεσμη μνήμη, ή προσοχή και η ταχύτητα επεξεργασίας.

Στο σχεδιάγραμμα παρακάτω φαίνεται καθαρά πως λειτουργεί ο μηχανισμός μάθησης του εγκεφάλου μας.

Όλες οι πληροφορίες επεξεργάζονται αυτόματα από τις δεξιότητες ακούσιας επεξεργασίας του εγκεφάλου(με μπλε). Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι γνωστή ο εγκέφαλος την επεξεργάζεται και απλά την αποθηκεύει. Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι νέα χρειάζεται βαθύτερη επεξεργασία (πορτοκαλί δεξιότητες) ώστε να γίνει κατανοητή και να αποθηκευτεί. Εάν κάποιο από αυτά τα “γρανάζια” υστερεί τότε η επεξεργασία και κατ΄επέκταση η γνώση είναι πιο δύσκολο να επιτευχθεί.

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Εξατομικευμένη και στοχευμένη προσέγγιση προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε παιδιού ξεχωριστά.Εντοπισμός με ακρίβεια των αδυναμιών των γνωστικών δεξιοτήτων που προκαλούν τις δυσκολίες.

Στόχος του προγράμματος
Εξειδικευμένες ασκήσεις που στοχεύουν στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων, μόνιμα αποτελέσματα καθώς τα προβλήματα αντιμετωπίζονται σε βάθος.

Το άρθρο Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής με υπερκινητικότητα(ΔΕΠ-Υ) εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Οι δυσκολίες αυτές συχνά εμφανίζονται κατά την παιδική ηλικία και μπορεί να γίνουν μακροχρόνιες. Επίσης, μπορεί να εμφανιστούν για πρώτη φορά και αργότερα σε ενήλικες ως αποτέλεσμα εγκεφαλικού επεισοδίου, τραύματος ή ασθένειας.

Η Διαταραχή λόγου και Ομιλίας είναι πιο συχνή στα αγόρια. Περίπου το 3% των παιδιών προσχολικής ηλικίας και το 2% των παιδιών ηλικίας 6 – 7 παρουσιάζουν φωνολογική διαταραχή. Από την ηλικία των 17 ετών, μόνο το 0,5% του πληθυσμού πλήττεται. Οι εξελικτικές φωνολογικές διαταραχές μπορεί να εμφανιστούν σε συνδυασμό με άλλες διαταραχές της επικοινωνίας, όπως ο τραυλισμός, η ειδική γλωσσική διαταραχή (SLI), ή απραξία του λόγου (developmental apraxia of speech).

Συμπτώματα:

• Αποτυχία να παράγουν και να χρησιμοποιούν κατάλληλα συγκεκριμένους ήχους με αποτέλεσμα η ομιλία τους να είναι δυσκατάληπτη.
• Πτώση συλλαβών (π.χ. μπα αντί για μπάλα, νανα αντί για μπανάνα)
• Αντικαταστάσεις ήχων (π.χ. θουπα αντί για σούπα)
• Απλοποιήσεις ή απαλοιφές ήχων (π.χ. πιτι αντί για σπίτι)
• Αντιμεταθέσεις ή αντίστροφες ήχων ή συλλαβών (π.χ. παιδόποτος αντί για παιδότοπος)

Συνέπειες εάν δεν παρέμβουμε

Η έγκαιρη διάγνωση και αποκατάσταση των Διαταραχών λόγου και Ομιλίας αποτελεί σημαντικό παράγοντα για την περαιτέρω πορεία του παιδιού και την αποφυγή άλλων δυσκολιών όπως:

1. Χαμηλή αυτοεκτίμηση και προβλήματα στις διαπροσωπικές σχέσεις.

Η κακή ποιότητα ομιλίας θέτει πολλές φορές το παιδί στη δυσάρεστη κατάσταση να μη γίνεται κατανοητό από τους άλλους. Επιπλέον, οι συμμαθητές του είναι πολύ πιθανόν να κοροϊδεύουν την αδυναμία του να μιλήσει σωστά, ακόμα και να το απομονώνουν όταν δυσκολεύονται να επικοινωνήσουν μαζί του. Τέτοιου είδους εμπειρίες έχουν συνήθως αρνητικές επιπτώσεις τόσο στην εμπιστοσύνη του παιδιού στην ικανότητα επικοινωνίας του όσο και στις διαπροσωπικές του σχέσεις και στην αυτοεκτίμησή του γενικότερα.

2. Προβλήματα συμπεριφοράς

Τα παιδιά με προβλήματα στην ομιλία, λόγω της αδυναμίας τους να εκφραστούν λεκτικά και να επικοινωνήσουν αποτελεσματικά με τους άλλους, συχνά εμφανίζουν προκλητική και αντιδραστική συμπεριφορά, ακόμη και επιθετικότητα.

3. Εμφάνιση μαθησιακών δυσκολιών στο δημοτικό σχολείο

Με την είσοδο όμως του παιδιού στο δημοτικό, η φωνολογική διαταραχή αντικατοπτρίζεται και στο γραπτό λόγο, όπου το παιδί αποκωδικοποιεί τη λέξη λανθασμένα και τη γράφει όπως την προφέρει. Έτσι, συχνά εμφανίζονται μαθησιακές δυσκολίες, οι οποίες δυσχεραίνουν τη σχολική του επίδοση και απαιτούν χρόνο και εκπαίδευση για να αποκατασταθούν.

Προσέγγιση των Κέντρων ikid

Η διαδικασία αξιολόγησης των φωνολογικών δυνατοτήτων στα κέντρα ikid γίνεται μέσω ειδικών τεστ και ερωτηματολογίων, με στόχο:

• την εκτίμηση του αναπτυξιακού επιπέδου του παιδιού
• τον προσδιορισμό των επιμέρους δεξιοτήτων όπου παρουσιάζονται δυσκολίες

Επιπλέον αξιολογητικά εργαλεία χρησιμοποιούνται ανά τακτά χρονικά διαστήματα καθ’ όλη τη διάρκεια του θεραπευτικού προγράμματος του παιδιού για την εκτίμηση της προόδου του.

θεραπευτική παρέμβαση
Δημιουργία ενός αναλυτικού προγράμματος, χρήση συγκεκριμένου θεραπευτικού υλικού, διαμόρφωση ενός εξατομικευμένου προγράμματος.

Στόχος του προγράμματος
Η ενημέρωση των γονέων και των εκπαιδευτικών του παιδιού, η εκπαίδευση των γονέων, η αποκατάσταση των φωνολογικών δεξιοτήτων.

Το άρθρο Διαταραχή λόγου & Ομιλίας εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.

Οι διαταραχές αυτές είναι εγγενείς στο άτομο, αποδίδονται σε δυσλειτουργία του κεντρικού νευρικού συστήματος και μπορεί να υπάρχουν σε όλη τη διάρκεια της ζωής. Προβλήματα σε συμπεριφορές αυτοελέγχου, κοινωνικής αντίληψης και κοινωνικής αλληλεπίδρασης μπορεί να συνυπάρχουν με τις Μαθησιακές Δυσκολίες, αλλά δε συνιστούν από μόνα τους τέτοιες.

Σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες το 15-20% του μαθητικού πληθυσμού αντιμετωπίζει κάποια Μαθησιακή Δυσκολία σε έναν ή περισσότερους τομείς ή αντικείμενα μάθησης. Το DSM – IV(εργαλείο ταξινόμησης διαταραχών) αναφέρει τέσσερις κατηγορίες Μαθησιακών Διαταραχών:

1. Διαταραχή της Ανάγνωσης,
2. Διαταραχή των Μαθηματικών,
3. Διαταραχή της Γραπτής Έκφρασης,
4. Μαθησιακή Διαταραχή μη Προσδιοριζόμενη Αλλιώς

Το άτομο με δυσκολία στην ανάγνωση, τα μαθηματικά και τη γραπτή έκφραση παρουσιάζει ως παιδί χαμηλή σχολική επίδοση στους αντίστοιχους τομείς δεξιοτήτων, ενώ ως ενήλικας είναι δυσλειτουργικός σε δραστηριότητες της καθημερινής ζωής που απαιτούν αναγνωστικές δεξιότητες, μαθηματική ικανότητα, σύνθεση γραπτών κειμένων.

Ένα άτομο με Μαθησιακές Δυσκολίες αντιμετωπίζει δυσκολίες σε μια πληθώρα πρώιμων δεξιοτήτων, όπως η αντίληψη, η γλώσσα, η μαθηματική σκέψη, η μνήμη, η προσοχή και συγκέντρωση, η μεταγνώση, η αυτορρύθμιση, τα κίνητρα, η συμπεριφορά, τον ψυχοκοινωνικό και συναισθηματικό τομέα.

Οι δεξιότητες αυτές προϋπάρχουν της ανάγνωσης, της γραπτής έκφρασης και των μαθηματικών. Όσο πιο αναπτυγμένες είναι στο άτομο τόσο λιγότερες δυσκολίες θα αντιμετωπίσει στο σχολικό περιβάλλον, και κατά συνέπεια στην καθημερινότητά του.

Πώς προσεγγίζουμε αυτές τις δυσκολίες στα κέντρα ikid;

Το πρόγραμμα ikid αναλύει τη ρίζα του προβλήματος και αναπτύσσει τις γνωστικές δεξιότητες που είναι υπεύθυνες για τη σωστή ανάγνωση, γραφή και μαθηματικά όπως και για την μετέπειτα ακαδημαϊκή εκπαίδευση του παιδιού.

Τί και ποιές είναι αυτές οι γνωστικές δεξιότητες;

Οι γνωστικές δεξιότητες είναι υπεύθυνες για την επεξεργασία και αφομοίωση κάθε είδους πληροφορίας που λαμβάνουμε.
Στις βασικές γνωστικές δεξιότητες περιλαμβάνονται η ακουστική επεξεργασία,  η οπτική επεξεργασία, η μακροπρόθεσμη μνήμη, η λογική, η βραχυπρόθεσμη μνήμη, ή προσοχή και η ταχύτητα επεξεργασίας.

Στο σχεδιάγραμμα παρακάτω φαίνεται καθαρά πως λειτουργεί ο μηχανισμός μάθησης του εγκεφάλου μας.

Όλες οι πληροφορίες επεξεργάζονται αυτόματα από τις δεξιότητες ακούσιας επεξεργασίας του εγκεφάλου(με μπλε). Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι γνωστή ο εγκέφαλος την επεξεργάζεται και απλά την αποθηκεύει. Σε περίπτωση που η πληροφορία είναι νέα χρειάζεται βαθύτερη επεξεργασία (πορτοκαλί δεξιότητες) ώστε να γίνει κατανοητή και να αποθηκευτεί. Εάν κάποιο από αυτά τα “γρανάζια” υστερεί τότε η επεξεργασία και κατ΄επέκταση η γνώση είναι πιο δύσκολο να επιτευχθεί.

Τι κάνει το πρόγραμμα ikid…
Εξατομικευμένη προσέγγιση προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε παιδιού, Εντοπισμός με ακρίβεια των αδυναμιών των γνωστικών  δεξιοτήτων που προκαλούν μαθησιακές δυσκολίες

Στόχος του προγράμματος
Εξειδικευμένες ασκήσεις που στοχεύουν στην ενίσχυση όλων των βασικών γνωστικών δεξιοτήτων, μόνιμα αποτελέσματα καθώς τα προβλήματα αντιμετωπίζονται σε βάθος.

Το άρθρο Μαθησιακές Δυσκολίες εμφανίστηκε πρώτα στο iKid.